Integracja Sensoryczna SI

logoIntegracja sensoryczna (SI) to proces, podczas którego układ nerwowy człowieka odbiera informacje z receptorów wszystkich zmysłów (dotyk, układ przedsionkowy odbierający ruch, czucie ciała, czyli propriocepcja, węch, wzrok, słuch, smak), następnie organizuje je i interpretuje tak, aby mogły być wykorzystane w celowym działaniu. Innymi słowy jest to reakcja adaptacyjna służąca do wykonania określonej czynności, przyjęcia odpowiedniej pozycji ciała, itp.

U większości osób proces integracji sensorycznej przebiega automatycznie umożliwiając reakcje odpowiednie do wymogów otoczenia i warunkuje prawidłowy rozwój sensomotoryczny. W przypadku wystąpienia Zaburzeń Przetwarzania Sensorycznego będą pojawiać się dysfunkcje w rozwoju motorycznym, poznawczym oraz zachowaniu dziecka.

Celem Terapii Integracji Sensorycznej jest dostarczenie takiej ilości odpowiednich bodźców sensorycznych, przedsionkowych, proprioceptywnych i dotykowych, aby dać możliwość prawidłowej pracy centralnego układu nerwowego.

Pożądane reakcje adaptacyjne pojawiają się w sposób naturalny, jako konsekwencja poprawy funkcjonowania układu nerwowego (kształtują się i poprawiają połączenia synaptyczne OUN).

Proces integracji sensorycznej zaczyna się od pierwszych tygodni życia płodowego i najintensywniej przebiega do końca wieku przedszkolnego. Z rozwojem integracji sensorycznej wiąże się całokształt funkcjonowania człowieka.

Zajęcia terapeutyczne prowadzone z dzieckiem mają na celu kompensowanie, określonych diagnozą, deficytów i zaburzeń w integracji zmysłowej dziecka. Diagnoza oparta jest na przeprowadzeniu szczegółowego wywiadu oraz na Testach Integracji Sensorycznej.

Zajęcia integracji sensorycznej w większości mają charakter aktywności ruchowej, która nakierowana jest na stymulację zmysłów. Są dostosowane do poziomu rozwojowego dziecka i mają postać "naukowej zabawy". Terapia jest zazwyczaj dla dziecka przyjemnością, ale jednocześnie ciężką pracą, nastawioną na osiągnięcie sukcesu, który prawdopodobnie byłby niemożliwy w całkowicie spontanicznej zabawie.

Ważnym aspektem terapii jest motywacja dziecka.

Objawy zaburzeń integracji sensorycznej:

  • nadmierna lub zbyt mała wrażliwość na bodźce dotykowe, wzrokowe, słuchowe oraz ruch, np. unikanie dotykania niektórych faktur (piasek, kasza); unikanie zabaw plasteliną, malowania palcami; problemy z manipulacją, posługiwaniem się sztućcami, nożyczkami; nieprawidłowy chwyt długopisu; nadwrażliwość na dźwięki, na światło; trudności w nauce pisania i czytania; trudności z wysłuchiwaniem poleceń; problemy z nauką jazdy na rowerze; unikanie zabaw na huśtawce, karuzeli, lub nadmierne poszukiwanie tych zabaw; kłopoty z przepisywaniem z tablicy, gubienie liter, sylab; mylenie stron prawa-lewa, szczególnie gdy dziecko nie ma czasu na zastanowienie; niski próg tolerancji na bliskość innej osoby;
  • zbyt wysoki lub zbyt niski poziom aktywności ruchowej;
  • zaburzenia napięcia mięśniowego;
  • słaba koordynacja ruchowa (problemy te mogą dotyczyć małej lub dużej motoryki);
  • niezgrabność ruchowa;
  • trudności w koncentracji, impulsywność;
  • szybka męczliwość;
  • wycofanie z kontaktów społecznych;
  • opóźnienie rozwoju mowy, rozwoju ruchowego oraz trudności w nauce;
  • słaba organizacja zachowania, brak planowania.

Deficyty integracji sensomotorycznej często współwystępują z następującymi schorzeniami:

Autyzm, Mózgowe Porażenie Dziecięce, Rozszczep kręgosłupa, schorzeniami o podłożu genetycznym (np. Zespół Downa, Aspergera, Reta, Williamsa, Turnera, Klinefeltera oraz innymi dysfunkcjami rozwojowymi jak: ADD, ADHD.

Efekty terapii Integracji Sensomotorycznej:

  • poprawa automatycznego przetwarzania i wykorzystywania skomplikowanych informacji sensorycznych, a tym samym widoczne polepszenie funkcjonowania dziecka w życiu codziennym;
  • poprawa koordynacji ruchowej oraz możliwości i jakości wykonywania trudniejszej aktywności ruchowej z zakresu dużej i małej motoryki;
  • pozytywne zmiany w zachowaniu;
  • poprawa stosunków z rówieśnikami;
  • zwiększenie poczucia własnej wartości.

W miarę poprawy efektywnego funkcjonowania układu nerwowego niektóre dzieci będą osiągały postępy w rozwoju mowy, inne w umiejętnościach szkolnych. Bardzo często rodzice stwierdzają, że ich dziecko jest lepiej zorganizowane, skoncentrowane, pewniejsze siebie.